tan saray un-uni na anuyiao naabuëk a tawënPigaran dakot na asin lay insibuag ko'd bintanak. Mandongilngil ira’y musian managogul. Akin kinëmkëm so dërlëng mon bëngër? Anta manpapanabos ni lambëngat. Piaët a makabolos so ilalam. Singamuno inkolada'y kawës a apagëw. A kuan mo no manuk a binmayës na bagu to. Among all the natives of these islands, the Pangasinanes appear to me to be the most active and industrious, very energetic in producing profit and knowing how to make a scantly capital increase in all possible manner. Nagmaliw a pugaro'y Parnasu. Amagamaga'y dalin, tan baog — nanparan limmëtak. Anggan say ësaës, nakatan la. Katon natan ët singa ta bulong a apiglas. Ontëtëdtër so dinmanum a liknaan. A nën kalabian da ni'n ampopo. Dalayonë'y tarëm so sankagatin a pitëk. Ta pian manlukon a amayamay a tëpët. Naipaway lay kawës a atalimagmagan. Kasanlilikna labusa'y mansasabon posapos na ilalam. Lobir ya amalur, angga'd natan ag ni apaksot na dila ton nanaandi bubuninëngë'y kisame. Ag makarëën so kamarërwak, mangakalitong na dungap. Lakapën to ka anggano ag mampapatanir. Tinmaynan ak ta pian naanap ko’y dilak ya abayag kon alingwanan a gawak. Tuan aliwan magano so mangitilak. Ëd insaëw da'ray labitëwën aliwa lan malinak so labin pitutuyawan ko ëd ilalam. Gala ëd silir kon ambilungët. Sika so anlong kon ag nasumpal.
Renaissance
translation
and songs of sparrows of a drunken skyI have thrown handfuls of salt on my window. The wailing muses falter. Why do you knead your stubborn veneration? But it is only moribund. Imagination is understanding, freed. Sundried clothes harden as if soaked in glue. Like a bird borrowing its feathers. Among all the natives of these islands, the Pangasinanes appear to me to be the most active and industrious, very energetic in producing profit and knowing how to make a scantly capital increase in all possible manner. Become the ridge of Parnassus. Soil and skin parched, cracked. Even silence has run dry. And so we are as leaves, torn. Liquified sentiments trickle. Cradled since last night. Blade hacks a step of mud. To be pregnant with countless questions. Bring out the forgotten laundry. Briefly, spilling desires of imagination undresses. Rope that has binded, until now left uncut by his tongue, vanishing as he examines the ceiling. My soul remains restless, rummaging for nothing. Embraces you even without taking leave. I left to look for my tongue that I have forgotten for so long was mine. To depart is never easy—this is true. Because stars have strayed, the placid night of my visions is gone. Come in my darkened room. You are the poem I will never finish.
*
"Renacimiento" and its English translation draws from the following references: "Balikas na Salita," "Dakat," and "Anlong" by Alma Ariola-Nepascua; Provincia de Pangasinan, 1819 by Ildefonso de Aragon; "Sonito 178," "Sonito 188," "Sonito 129," and "Sonito 283" by Santiago Villafania; "Bisita," "Sikaton Agla Ompawil," "Abalang," and "Lingwanan" by Gloria Alesna; "Tongtong nën Lea," "Mamidwan Ibutay na Agëw," "Ëras na Laman; Ëras na Kanunotan," and "Pluman Makabilay" by Lexon Castillo; "Pangimaton," "Inaro Da'y Musia," and "Nambabangil a Bonikëw" by Melchor Orpilla. The photograph is originally from the Keystone View Company and is now in the public domain.
Agmi la inekas may mais ya impaagew mid kalsada ta kien tayaketek la tan nitan lay mabalasubos ya uran ta kien wala kuno amoy super typhoon tan kien diya ondulan so mata to naani nu labi. Anggapo met so anggan kariton min panginan ta kien aderal la may kuliglig ya babayesen mid si Marlon tan kien anggapoy ibayar mid nu siopa tay walay luganan to ta kien gawat. Mankulibenben ka la siriy tuwalya ta kien ibaan mo ak ya ompawil dimad kalsada ta kien kalkalnaan tan kopkopen nu antoy nakopkop ta ta kien isako tan amin.
Tagsalat
salin
‘Di na namin kinuha ang mais na ibinilad nami sa kalsada dahil kuwan umaambon na at nariyan na ang malakas na ulan dahil kuwan meron daw atang super typhoon at kuwan dito dadaan ang mata niya mamayang gabi. Wala man lang naman kasi kaming maski kariton na paglalagyan dahil kuwan sira na ‘yong kuliglig na hinihiram namin kay Marlon at kuwan wala kaming pambayad sa sino mang may sasakyan dahil kuwan tagsalat. Ipambalabal mo na ‘tong tuwalya dahil kuwan samahan mo ‘kong bumalik sa kalsada dahil kuwan unti-untiin nating tipunin kung ano ang matitipon natin dahil kuwan isako natin lahat.
Pigaran dakot na asin lay insibuag ko'd bintanak. Mandongilngil ira’y musian managogul.
Akin kinëmkëm so dërlëng mon bëngër? Anta manpapanabos ni lambëngat. Piaët a
makabolos so ilalam. Singamuno inkolada'y kawës a apagëw. A kuan mo no manuk a
binmayës na bagu to.
Among all the natives of these islands, the Pangasinanes appear to me to be the most
active and industrious, very energetic in producing profit and knowing how to make a
scantly capital increase in all possible manner.
Nagmaliw a pugaro'y Parnasu. Amagamaga'y dalin, tan baog — nanparan limmëtak. Anggan
say ësaës, nakatan la. Katon natan ët singa ta bulong a apiglas. Ontëtëdtër so dinmanum a
liknaan. A nën kalabian da ni'n ampopo. Dalayonë'y tarëm so sankagatin a pitëk. Ta pian
manlukon a amayamay a tëpët. Naipaway lay kawës a atalimagmagan. Kasanlilikna labusa'y
mansasabon posapos na ilalam. Lobir ya amalur, angga'd natan ag ni apaksot na dila ton
nanaandi bubuninëngë'y kisame. Ag makarëën so kamarërwak, mangakalitong na dungap.
Lakapën to ka anggano ag mampapatanir. Tinmaynan ak ta pian naanap ko’y dilak ya abayag
kon alingwanan a gawak. Tuan aliwan magano so mangitilak. Ëd insaëw da'ray labitëwën
aliwa lan malinak so labin pitutuyawan ko ëd ilalam. Gala ëd silir kon ambilungët. Sika so
anlong kon ag nasumpal.